Hồ Chí Minh (: 胡志明; năm – năm ) là một nhà , một trong những người đặt nền móng và lãnh đạo công cuộc đấu tranh giành độc lập, toàn vẹn lãnh thổ cho . Ông là người viết và đọc bản khai sinh nước ngày năm tại , , là trong thời gian –. Là nhà lãnh đạo được nhiều người ngưỡng mộ và tôn sùng, của ông được xây ở , nhiều tượng đài của ông được đặt ở khắp mọi miền Việt Nam, hình ảnh của ông được nhiều King88 thuongnap.king treo trong nhà, đặt trên bàn thờ , và được in ở hầu hết mệnh giá đồng tiền Việt Nam. Ông được thờ cúng ở một số đền thờ và .
Gia đình và quê quán
Theo của ở làng tại , thì:
“Hoàng sơ tổ khảo là Nguyễn Bá Phụ, tổ đời thứ hai là Nguyễn Bá Bạc, tổ đời thứ ba là Nguyễn Bá Ban, tổ đời thứ tư là Nguyễn Văn Dân,… tổ đời thứ năm, Nguyễn Sinh Vật là giám sinh đời Lê Thánh Đức (tức ) năm thứ ba…, tổ đời thứ sáu là Nguyễn Sinh Tài đỗ hiếu sinh khi 17 tuổi, năm 34 tuổi đỗ tam trường khoa …, tổ đời thứ 10 là Nguyễn Sinh Nhậm).” Cả bốn đời đầu tiên của dòng họ đều chưa lấy đệm là “Sinh” và không rõ năm sinh, năm mất.
Ông tên thật là Nguyễn Sinh Cung (阮生恭, giọng địa phương phát âm là Côông), tự là Tất Thành. Quê nội là làng Kim Liên (tên nôm là làng Sen). Ông được sinh ra ở quê ngoại là làng Hoàng Trù (tên nôm là làng Chùa, nằm cách làng Sen khoảng 2 km) và sống ở đây cho đến năm 1895. Hai làng này vốn cùng nằm trong xã Chung Cự, thuộc tổng Lâm Thịnh, huyện . Quê nội của ông, làng Kim Liên là một làng quê nghèo khó. Phần lớn dân chúng không có ruộng, phải làm thuê cấy rẽ, mặc quần ít, đóng khố nhiều, bởi thế nên làng này còn có tên là làng Đai Khố. Vào đời ông, phần lớn dòng họ của ông đều cơ hàn, kiếm sống bằng nghề làm thuê, và cũng có người tham gia các hoạt động chống Pháp.
Thân phụ ông là một nhà tên là , từng đỗ . Thân mẫu là bà . Ông có một người chị là , một người anh là (tự Tất Đạt, còn gọi là Cả Khiêm) và một người em trai mất sớm là Nguyễn Sinh Nhuận (–, tên khi mới lọt lòng là Xin).
Theo lý lịch chính thức, Hồ Chí Minh sinh ngày năm 1890, tuy nhiên có những thông tin khác không đồng nhất:
- Trong đơn xin học Trường hành chính thuộc địa, năm , ông tự ghi là sinh năm 1892.
- Năm , ông khai với một quận cảnh sát tại ngày sinh của mình là năm 1894.
- Theo một tài liệu do Phòng nhì Pháp lập năm , có sự xác nhận của một số nhân chứng làng Kim Liên, quê nội của ông, thì ông sinh tháng 4 năm 1894.
- Trong tờ khai của ông tại Đại sứ quán Liên Xô ở , vào tháng 6 năm , thì ngày sinh là 15 tháng 2 năm 1895.
Tuổi trẻ
Năm 1895, Nguyễn Sinh Cung cùng cha mẹ và anh trai vào lần đầu tiên. Sau khi mẹ mất (1901), ông về Nghệ An ở với bà ngoại một thời gian ngắn rồi theo cha về quê nội, từ đây ông bắt đầu dùng tên Nguyễn Tất Thành. Tất Thành theo học Hoàng Phạm Quỳnh và một số ông giáo khác.
Năm , Nguyễn Tất Thành theo cha vào Huế lần thứ hai và học ở trường tiểu học Pháp-Việt Đông Ba. Tháng 9 năm , ông vào học tại trường , nhưng bị đuổi học vào cuối tháng 5 năm vì tham gia phong trào chống thuế ở Trung Kỳ. Cha ông bị triều đình khiển trách vì “hành vi của hai con trai”. Hai anh em và Tất Thành bị giám sát chặt chẽ. Ông quyết định vào miền Nam để tránh sự kiểm soát của triều đình.
Đầu năm , Nguyễn Tất Thành vào đến . Ông dạy và cho học sinh lớp ba và tư tại của hội Liên Thành. Khoảng trước tháng 2 năm , ông nghỉ dạy và vào . Tại đây, ông theo học trường Bá Nghệ là trường đào tạo công nhân hàng hải và công nhân chuyên nghiệp cho xưởng Ba Son. Ở đây, ông được nuôi ăn nhưng chỉ học 3 tháng thì bỏ khi nhận ra rằng phải học 3 năm mới thành nghề. Ông quyết định sẽ tìm một công việc trên một con tàu viễn dương để được ra nước ngoài.
Chú thích
1. ^ , VietNamNet, 02/09/2007, truy nhập 18/11/2008.
2. Bảo tàng Hồ Chí Minh,
3. William Duiker, Ho Chi Minh – A Life, Hyperion, 2000, tr.15. Nguyễn Sinh Nhậm còn có tên khác là Nguyễn Sinh Vương. Năm Nguyễn Sinh Sắc lên 4 tuổi thì cả cha và mẹ là Hà Thị Hy đều đã mất
4. Búp sen xanh, Sơn Tùng
5. Tên này do ông ngoại là thầy đồ Hoàng Xuân Đường đặt.
Sơn Tùng, Búp sen xanh, Chương I. Thời thơ ấu
6. Bác Hồ – hồi kí, NXB Văn học, 2004, trang 6 cho biết làng Kim Liên cũng như làng Hoàng Trù nằm gần (trong khoảng bán kính 20-30 km) với quê hương của nhiều nhân vật trong lịch sử Việt Nam như:
o Rú Đụn – quê của ,
o vùng Đông Thái – quê của ,
o quê của và , , ,
o cách làng Kim Liên một cánh đồng là quê Đan Nhiệm của ,
o Rú Mượu – quê của tổ tiên ,
o ngoài ra, Kim Liên gần với quê quán của một số nhân vật như , , và nơi sinh trưởng của .
7. Bác Hồ – hồi kí, NXB Văn học, 2004, trang 10.
8. Bác Hồ – hồi kí, NXB Văn học, trang 12, 13 cho biết ông (còn được gọi là cố Cháu) là chú ruột của bà , đã từng theo đánh Pháp, sau bị bắt khi tham gia vũ trang ở Nghệ An và đày đi Côn Đảo.
9. Bác Hồ – hồi kí, NXB Văn học, 2004 cho biết ông Nguyễn Sinh Sắc là một trong 24 người đỗ đại khoa của khoa thi năm 1901 (khoa này chỉ lấy Kinh 88 hệ thống bảo mật SSL và phó bảng). Sau khi Nguyễn Ái Quốc tới Quảng Châu (năm 1924), Nguyễn Sinh Sắc có nhận được tin, biết Nguyễn Ái Quốc là con mình và có lần nhắm thăm.
10. Học trò của Hoàng Phạm Quỳnh có khoa thi đỗ sáu cử nhân, mười hai . Tất Thành “ham đọc sách […] nhưng ham nhất là các loại sách như hay […] văn bài thì Thành không thích làm nhưng rất hay hỏi nghĩa […] một ông đồ […] sau khi dạy chú mấy tháng đã không dạy nữa”
Nguồn: Bác Hồ – hồi kí, NXB Văn học, 2004, tr.25
11. Duiker, tr.37
12. Hội Liên Thành vừa làm nước mắm vừa bán tạp hóa. Trường Dục Thanh thành lập năm 1907, hoạt động theo mô hình , có khoảng 60-70 học sinh. Thời kì này, ông vẫn ăn vận theo lối dân tộc “[…] bận một bộ bà ba kiểu Sài Gòn […] và đi guốc”
13. Bác Hồ – hồi kí, NXB Văn học, 2004, tr.38. Các chi tiết là của bác sĩ Nguyễn Kinh Chi, người từng trực tiếp học Hồ Chí Minh.
14. Bác Hồ – hồi kí, NXB Văn học, 2004, tr.40
Theo Wikipedia
